پشتگیریكردنی ده‌وڵه‌تی كوردی، پشتگیریكرنێكی وجودیانه‌یه‌، به‌وه‌ی تۆش ببیت به‌ئه‌كته‌رێك نه‌ك ته‌ماشاكار

به‌كر عه‌لی له‌گفتوگۆیه‌كی ده‌نگی ئه‌مریكادا

به‌كر عه‌لی له‌سه‌ر مه‌زاری هێگڵ - به‌رلین - سێپتمبه‌ری ٢٠١١
283

دیداری ڕادوێی ده‌نگی ئه‌مریكا له‌گه‌ڵ نوسه‌ر و بیرمه‌ند (به‌كر عه‌لی)  ده‌رباره‌ی سه‌ربه‌خۆیی  و چه‌مكی ده‌وڵه‌ت بوو. گفتوگۆیه‌ك له‌چه‌نده‌ها سووچه‌وه‌ ده‌چێته‌ ناو پرسی سه‌ربه‌خۆیی ، لێره‌دا هه‌ندێك خاڵی سه‌ره‌كی  گفتوگۆكه‌ی (به‌كر عه‌لی) ‌ بروسكه‌یی ئاماژه‌ پێده‌ده‌ین و له‌خواره‌وه‌ لینكی گفتوگۆكه‌ بۆ خوێنه‌ر و گوێگر به‌جێدێڵین:

  • له‌دوای ڕاپه‌ڕینه‌وه‌ گه‌نده‌ڵی زه‌به‌لاح دروستبووه‌ ، به‌ڵام نابێت پرسیاری كوردبوون  ببێته‌ كۆچی قوربانی ئه‌و گه‌نده‌ڵانه‌، چونكه‌ ده‌وڵه‌ت قه‌واره‌كه‌یه‌ و ده‌بێت هه‌بێت وه‌ك شوناس . ئه‌و شوناسه‌ نابێت ببێته‌ وقوربانی ئه‌وان.

  • چه‌مكی ده‌وڵه‌ت ، چه‌مكێكی نوێ نییه‌، ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ زه‌مه‌نی گریك و له‌لایه‌ن فه‌یله‌سوفێكی وه‌ك (پلاتۆن) ئاماژه‌ی پێكراوه‌، ئه‌و پێیوایه‌ : گه‌ر له‌ژووری دانیشتن ڕێكه‌وتن سازبوو، ئه‌وا له‌ده‌ره‌وه‌ ده‌وڵه‌ت دروستده‌بێت.

  • سیاسه‌ت هیچ نییه‌ جگه‌ له‌كۆكردنه‌وه‌ی لایه‌نه‌ ناكۆكه‌كان فۆرموله‌كردنی بۆ پاراستنی به‌رژه‌وه‌ندیه‌كی گشتی به‌ره‌و ده‌وڵه‌ت- بوون.

  • هێگڵ له‌كاتی خۆیدا ئه‌ڵمانیای پڕۆسیه‌كانی به‌ده‌وله‌ت نه‌ده‌ناساند، چونكه‌ ئه‌ڵمان  به‌به‌راوورد به‌ فه‌ڕه‌نسا و بریتانیا، پێكهاته‌یه‌كی  چه‌نده‌ها هه‌رێمی ناكۆك بوون.

  • هێگڵ بڕوای به‌ گه‌شه‌سه‌ندنی مێژوویی ده‌وڵه‌ت هه‌بووه‌، هه‌ر بۆیه‌ هێگڵ بڕوای به‌گه‌شه‌سه‌ندنی بایه‌لۆجی ده‌وڵه‌ت هه‌بووه‌،  كه‌ وه‌ك ئۆرگانێك گه‌شه‌ ده‌كات . هێگڵ له‌هه‌موو بیرمه‌نده‌كان باشتر باس له‌ده‌وڵه‌ت ده‌كات و پابه‌ندی ده‌كات به‌ چه‌مكی ئازادی، به‌مانای ئازادی شتێكه‌ كه‌هه‌یه‌ و ئازادی وه‌ك ڕووباڕێك ده‌ڕوات و به‌رده‌وام ده‌ڕوات و ده‌بێت ده‌وڵه‌ت  وه‌ك هه‌بوویه‌ك  له‌گه‌ڵ ئه‌م ئازادییه‌دا ڕێبكات.

  • نه‌فیكردنی ده‌وڵه‌تی كوردی جۆرێكه‌ له‌نیهلیزم (عه‌ده‌میه‌ت)  گاڵته‌جاری له‌وه‌دایه‌ دژی خۆسه‌لماندنی خۆت بیت، دژی سوبێكتی خۆت بیت له‌به‌ر ئه‌وه‌ی دژی به‌رامبه‌ره‌كه‌یت، ئه‌مه‌  جۆرێكه‌ له‌عه‌ده‌میه‌ت و دژی هه‌رچی به‌های مۆڕاڵییه‌ كه‌هه‌یه‌.

  •  سه‌رباری ئه‌م هه‌موو سه‌رنجه‌مان  و ئازادییه‌ك هه‌یه‌ له‌فۆرمی حوكمی كوردیدا كه‌ده‌كرێت گه‌شه‌بكات به‌ره‌و ئاستێكی باڵاتر. لێره‌وه‌ له‌گه‌ڵ هێگڵدا یه‌كده‌گرینه‌وه‌ كه‌ده‌بێت به‌ره‌و فۆرمێكی تر بڕۆین  و ڕیفۆرمی تێدا بكه‌ین.

  • نه‌وه‌ی دوای ڕاپه‌ڕین كلوتوری دژه‌ده‌سه‌ڵاتی تێدایه‌ بكه‌ره‌كانی ئه‌وانه‌ كه‌خڵته‌ی پێش ڕاپه‌ڕینینان تێدایه‌، به‌مانای جیاوازی ناكات له‌نێوان حوكمی سه‌دام و حوكمی ئێستا، كه‌له‌ڕووی مێژوویه‌وه‌ زۆر جیاوازن.

  • خه‌ڵكێك له‌كوردستاندا هه‌یه‌ داوای مۆدێلێك ده‌كات كه‌پێش كۆمه‌ڵگه‌ی ئه‌سینای كۆنه‌ !

ئه‌مه‌و زۆریتر …

فه‌رموون له‌گه‌ڵ گفتوگۆكه‌:

https://www.dengiamerika.com/pp/4019242/ppt0.html

 

 

 

تایبه‌ت به‌كولتور مه‌گه‌زین

You might also like More from author

Comments are closed.