Browsing Category

گوتاری فەلسەفی-فیکری

0

جۆرجیۆ ئاگامبێن؛ دەربارەى ئاساییش و تیرۆر

تێبینیی وەرگێڕ: وەرگێڕانی ئەم وتارە ڕۆژی 20. 4. 2014، لەبەر گرنگی ڕووداوەكانی ئەم دوایەى هامبۆرگ و بە پۆلیسیبوون و میلیتاریزەبوونی ئەڵمانیا، بەپێویستم زانی دووبارە ئەم وتارە بڵاو بكەمەوە، كە وەك بڵێیت بۆ ئەمڕۆی ئەڵمانیا نووسرابێت.

   ڕۆشنایی ئێدنبرە لەژێر پەنچە درەوشاوەکانی پەیکەری (دەیڤید هیوم)

بۆ لێڕامان و واتاکانی تێگەیشتن لە گرنگی و جوانی شارێک، پێویستە لە چەند ڕوانگەیەکەوە لێی بڕوانی. شار وەک چۆن پێویستی بە مێژوو هەیە بەهەمان شێوە پێویستی بە هونەر، تەلارسازی، فەلسەفە و هاڕمۆنی هەیە، چونکە هاڕمۆنی و هاوسەنگی بنەمای شارن. ئەمەش…

مرۆڤ و مێژوو

کاتێک سەيری مێژووی  مرۆڤایەتی دەکەين  یەکێ لەو دياردانەی بە ئاشکرا دەرکی پێدەکەين بريتیيە لە گۆڕان و گه‌شەکردن، واتە گۆڕانکاری و گەشەکردنی مێژوو لە بوارە  جۆراوجۆرەکانی وەک فکر، ئابووری،سياسەت، پەيوەندیە کۆمەڵایەتیەکان،شارستانيەت...زۆربەی…

له‌سه‌رگۆڕی فیشته‌ و هیگڵه‌وه‌ بۆ ناو ستۆدیۆی زافرانسکی و سلۆته‌ردایک..

سلۆته‌ردایکیش پێیوایه‌ جیهان بریتییه‌ له‌ هه‌وڵدان،ئه‌وه‌ی هه‌وڵ نه‌دات ناچێته‌ جیهانه‌وه‌. ئایا چی وا له‌ مرۆڤ ده‌کات هه‌وڵ بدات. دیاره‌ هێزه‌ ناوه‌کییه‌کان، هه‌سته‌کان و هۆشه‌کان و حه‌ز و نیاز و خواسته‌کانن، هێزی ئه‌و ڕۆحه‌ بێئۆقره‌یه‌ی…

بڕوایی وەك سەما

ئیمان* وەک سەما سەما بونێكی رَیتمیانەی جێگیرو دەستەمۆ و ماڵی نییە. سەما و سەماكردن یاریكردنە بەو ئاستە ماتریالیانەی شوێن و زەمەن كە كاریان دەستمۆكردن و پێناسەكردنی (جوڵه‌یەكە) واتە سەماكردن لە ماتریالێیخستن,یان وەستانە لەسەر ڕیتم و…

خوا وەک زیندانەوان

  کۆستیکا براداتان لە ئینگلیزییەوە: نەبەز سەمەد زۆرینەی کات ڕوانگەی مۆر لە دیالۆگی ئاسوودەییدا ئیسکاتۆلۆگییە، بەڵام نەک هەموو کات. هەندێ کات مۆری ئیسکاتۆلۆگ ڕێگە بە مۆری فەیلەسوف دەدا، بە گۆڕانێکی لەناکاوی تۆن و شێواز، تەنانەت لە…

کەپیتاڵیزمی ئەمڕۆ و بێئومێدی

ئاسانترین ڕێگا بۆ ئەوەی خۆت لە هەموو بارگەکانی ئاکتیڤ بوون و پلانی هەڵگەڕاندنەوەی سەراسەری بەتاڵ بکەیتەوە ئەوەیە خۆت ڕادەستی هەڵەشەیی و هەڵچوونە کاتیەکانت بکەیت. ئەمەش جگە لەوەی هیچ کاریگەری بەجێ ناهێڵێت و دەسەڵات ئاسوودەتر دەکات، دەبێتە…

ئێمە لە کوێین، کە بیر دەکەینەوە؟

ئێمە لە کوێین؟ بۆ لێرەین و بۆ کوێ دەڕۆین؟ ئێمە لە کوێن، کە لەناو ئازارە قووڵەکانماندا تەنیا بیرکردنەوە لە تاریکیی خۆ-کوشتن ئارامیمان پێ دەبەخشێت؟ ئەی ئێمە لە کوێین، کە لە فڕینمان بۆ خۆشبەختیدا خەریکە تا ئاستی ئاسمان دەفڕین؟ ئایا دەکرێت لە…

دادگایکردنی نازییەکان و دادگایکردنی بەعسیەکان

دوای جەنگی جیهانی دووەم دادگایکردنی تاوانبارەکانی ئاوسشڤیتز   و هۆلۆکۆستی جولەکەکان لە فرانکفۆرت لە ٢٠ی مانگی دوانزەی ساڵی ١٩٦٣ەوە دەستیپێکرد و لە ١٩ی مانگی هەشتی ساڵی ١٩٦٥دا کۆتایی هات. لە ١٨٣ ڕۆژی دانیشتنەکاندا، ٢٢ بیست و دوو  تاوانبار،…

ھیگڵ ئاوڕدانەوەیەک لەچەمکی دەوڵەت

ھیگڵ (Georg WilhelmFried rich Hegel )، لەشاری شتوتگارت له‌وڵاتی ئەڵمانیا لەڕۆژی ٢٧/٨/١٧٧٠ لەدایکبووە، برایەک و  خوشکێکی ھەبووە، براکەی ئەفسەر بووە ھەر زوو بە گەنجی مردووە، ھیگڵ زۆر ھۆگری خوشکەکەی بووە و  زۆر پشتی پێ بەستووە.  دایکی پێش …

قەيران و فکر

بە شێوەیەکی گشتی هيچ کۆمەڵگه‌یەک نییە کێشە و گرفتی نەبێت،ئيتر ئەو گرفتانە چ سياسی بێت یان ئابووری یا لە هەر بوارێکی دی، ئەمەیان دۆخیکی ئاساییە، بەڵام ئەوەی دۆخێکی ئاسایی نييە ئەوەیە کە هەندێک لە کۆمەڵگه‌ هەیە گونجاو نيیە بەوە  …

ژیل دولوز، ئیمانانسی ڕادیكاڵ

ئالان بادیو سەبارەت بە ژیل دولوز؛ ‎" دولوز وەك هەر فەیلەسوفێكی گەورە و مەزن بە تاق و تەنیا جەمسەرێك بوو بۆ خۆی و لە خۆیدا." ‎ئەوەی گرنگە و بە هەند وەردەگیرێت، ئەوەی لە ناو پتەویی پەڕگیریی پێكهێنان و دروستكردنە چەمكاندنەكەیدا دەبێت ئەژماری…